11 Big Brothers : ผนึกกำลัง Big Brothers…นำชุมชนสู่กิจการเพื่อสังคม ปีที่ 4

เครือข่ายพันธมิตร 11 องค์กร ได้แก่ การไฟฟ้าฝ่ายผลิตแห่งประเทศไทย เอสซีจี เพื่อนชุมชน บริษัท พีทีที โกลบอล เคมิคอล จำกัด (มหาชน) กลุ่มบริษัท ดาว ประเทศไทย บริษัทกลุ่มเซ็นทรัล จำกัด บริษัท วีนิไทย จำกัด (มหาชน) บริษัท เซ็นทรัลพัฒนา จำกัด (มหาชน) ร้านภัทรพัฒน์ มูลนิธิชัยพัฒนา กรมส่งเสริมอุตสาหกรรม และสำนักงานการวิจัยแห่งชาติ ร่วมจัดงานแถลงข่าว “ผนึกกำลัง Big Brothers…นำชุมชนสู่กิจการเพื่อสังคม ปีที่ 4” รายงานผลสำเร็จของการทำหน้าที่เป็น “พี่เลี้ยง” เพื่อผลักดันและขับเคลื่อนการพัฒนาชุมชนในรูปแบบกิจการเพื่อสังคม (Social Enterprise, SE) แทนที่รูปแบบ CSR หรือ Corporate Social Responsibility เพื่อยกระดับชุมชนให้มีความมั่นคง ยั่งยืน ลดความเหลื่อมล้ำและลดการเสื่อมโทรมของทรัพยากรธรรมชาติ


การช่วยเหลือสังคมของภาคเอกชนในปัจจุบัน จะเน้นการทำงานแบบ CSR คือจัดสรรกำไรมาช่วยเหลือสังคม หรือบริจาค ทำให้การแก้ไขปัญหาสังคม ทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมเป็นไปอย่างช้า ไร้ทิศทาง และไม่ยั่งยืน การพัฒนาชุมชนควรเป็นในรูปแบบกิจการเพื่อสังคม หรือ SE คือ การช่วยเหลือชุมชนให้มีกิจการที่มีรายได้จากการผลิตหรือจัดจำหน่ายสินค้าหรือบริการ โดยมีเป้าหมายของกิจการที่ชัดเจนในการแก้ไขปัญหาและพัฒนาชุมชนนั้น ๆ เป็นหลัก ในประเด็นสังคม เศรษฐกิจ หรือทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม

ดร.สุเมธ  ตันติเวชกุล  เลขาธิการมูลนิธิชัยพัฒนา


ความสำเร็จของการทำงานร่วมกันอย่างต่อเนื่องตลอดระยะเวลา 4 ปี สามารถสรุปตามพันธกิจได้ดังนี้
พันธกิจที่ 1 การพัฒนาศักยภาพชุมชนตามแนวทาง Social Enterprise ซึ่งจะเป็นไปตามปัญหาและความต้องการของแต่ละชุมชน ในปัจจุบันมีชุมชนเข้าร่วมจำนวนมากกว่า 200 ชุมชน ตัวอย่าง เช่น
● การพัฒนาความสมบูรณ์ของป่าบกและป่าชายเลนผ่านการส่งเสริมการปลูกกาแฟ ชาน้ำมัน เม็ดมะม่วงพิมพานต์ พืชสมุนไพร
● การลดความเหลื่อมล้ำและสร้างรายได้แก่ชุมชนเมืองผ่านการส่งเสริมอาชีพ เช่น กระเป๋าผ้าแบบทันสมัย เสื้อน้ำนมข้าว เสื้อบาติก ขนมเปี๊ยะ
● ส่งเสริมอาชีพจากพืชท้องถิ่นและแปรรูป เช่น ระกำ ทุเรียน มันสำปะหลัง สัปปะรด เครื่องสำอาง
● การดูแลผู้สูงวัยผ่านกิจกรรมสร้างรายได้เสริม เช่น การประดิษฐ์ดอกไม้

พันธกิจที่ 2 สร้างการตลาดและพัฒนาผลิตภัณฑ์ ลักษณะการทำงานจะเป็นลักษณะรวมศูนย์ คือ สมาชิกเครือข่ายการทำงานร่วมกัน เป็นการนำความรู้ทั้งทางด้านงานวิจัย วิชาการ และเทคโนโลยี เพื่อพัฒนาสินค้าและบริการของชุมชน และสร้างกลไกการตลาด ทั้งในระบบออฟไลน์และออนไลน์ เช่น ร้านภัทรพัฒน์ มูลนิธิชัยพัฒนา ตลาดปันสุขที่เครือข่ายพัฒนาขึ้นในห้างเซ็นทรัลที่กรุงเทพมหานคร ระยอง สถานประกอบการ โรงงานต่างๆ


พันธกิจที่ 3 พัฒนาองค์ความรู้และขยายผล เพื่อพัฒนาศักยภาพพี่เลี้ยงและองค์กรที่สนใจ พัฒนาชุมชนในทุกด้าน ทั้งทางด้านการนำงานวิจัยไปใช้ประโยชน์ การออกแบบ การวางตำแหน่งของตลาด การนำเสนอสินค้า การบริหารบัญชีและการเงิน เป็นต้น ซึ่งได้จัดฝึกอบรมมากกว่า 10 ครั้ง
ในรอบ 4 ปีที่ผ่านมา การทำงานของเครือข่ายเปรียบเสมือนการเติบโตของต้นไม้ เราร่วมหยั่งรากลึกเพื่อให้เครือข่ายแข็งแรง แตกกิ่งก้านสาขาเพื่อให้เกิดประโยชน์ต่อชุมชนไทยให้มากที่สุด และออกดอกออกผลเพื่อขยายแนวคิดการทำงานกิจการเพื่อสังคม ต้นแล้ว ต้นเล่า ให้เต็มพื้นที่แผ่นไทยให้เร็วที่สุด

#